Cống bị tắc phải làm sao là câu hỏi khiến nhiều người “đứng ngồi không yên” mỗi khi nước thải rút chậm, bốc mùi hay trào ngược. Nếu xử lý đúng cách, bạn có thể giải quyết nhanh gọn. Nhưng nếu làm sai, hậu quả có thể kéo dài và tốn kém hơn nhiều.
Nguyên nhân phổ biến khiến cống thoát nước bị tắc
Cống thoát nước bị tắc không xảy ra đột ngột mà thường hình thành âm thầm theo thời gian. Khi các yếu tố gây tắc tích tụ đủ lâu, dòng chảy bị cản trở và sự cố bắt đầu bộc lộ rõ ràng. Dưới đây là những nguyên nhân phổ biến nhất mà nhiều gia đình, chung cư và cơ sở kinh doanh thường gặp phải.
1. Rác thải sinh hoạt tích tụ lâu ngày trong đường ống
Thức ăn thừa, vụn rau củ, cặn bẩn nhỏ thường bị cuốn trôi xuống cống mỗi ngày. Ban đầu, lượng rác này không gây ảnh hưởng rõ rệt. Tuy nhiên, theo thời gian, chúng bám lại ở các khúc cong, mối nối hoặc đoạn ống có độ dốc kém.
Lớp rác tích tụ ngày càng dày khiến đường ống thu hẹp tiết diện. Nước bắt đầu thoát chậm, phát ra tiếng kêu lạ và dần dẫn đến tắc nghẽn hoàn toàn nếu không được xử lý kịp thời.
2. Dầu mỡ thừa đông cứng bên trong cống thoát nước
Dầu mỡ là nguyên nhân hàng đầu gây tắc cống, đặc biệt ở khu vực bếp. Khi còn nóng, dầu mỡ ở dạng lỏng nên dễ trôi theo nước thải. Nhưng khi gặp nước lạnh trong đường ống, chúng nhanh chóng đông lại và bám chặt vào thành cống.
Theo thời gian, lớp mỡ này hoạt động như một “nam châm” hút rác, cặn thức ăn và tạp chất khác. Kết quả là đường ống bị bít kín từng phần, gây mùi hôi khó chịu và khiến nước thải thoát chậm rõ rệt.
3. Tóc rụng và xà phòng trong nhà tắm
Trong khu vực nhà tắm, tóc rụng là tác nhân gây tắc rất phổ biến nhưng thường bị xem nhẹ. Tóc khi kết hợp với xà phòng, sữa tắm và cặn bẩn sẽ tạo thành các búi lớn, quấn chặt vào nhau.
Những búi tóc này dễ mắc lại ở miệng cống hoặc đoạn ống chữ U. Ban đầu, nước chỉ rút chậm. Sau một thời gian, dòng chảy gần như bị chặn hoàn toàn, gây trào nước và mùi hôi khó chịu.
4. Giấy vệ sinh, khăn ướt và dị vật khó phân hủy
Nhiều người có thói quen xả giấy vệ sinh dày, khăn ướt hoặc bông tẩy trang xuống cống. Trên thực tế, các vật dụng này rất khó phân hủy trong môi trường nước.
Khi gặp đoạn ống nhỏ hoặc khúc gấp, chúng dễ mắc kẹt và giữ lại các chất thải khác. Chỉ cần một dị vật nhỏ cũng đủ để tạo điểm nghẽn, khiến cống thoát nước bị tắc nhanh hơn dự kiến.
5. Thiết kế hệ thống thoát nước sai kỹ thuật
Một số công trình gặp tình trạng tắc cống do lỗi thiết kế ban đầu. Đường ống quá nhỏ, độ dốc không đạt tiêu chuẩn hoặc bố trí nhiều khúc cua gấp khiến nước thải không thể chảy trơn tru.
Ngoài ra, việc sử dụng vật liệu ống kém chất lượng cũng làm tăng nguy cơ đóng cặn và bám bẩn. Trong những trường hợp này, tình trạng tắc cống thường tái diễn dù đã thông nhiều lần.
6. Cống thoát nước xuống cấp theo thời gian
Sau nhiều năm sử dụng, đường ống có thể bị nứt, vỡ hoặc biến dạng. Các vết nứt nhỏ tạo điều kiện cho rác thải bám lại và tích tụ nhanh hơn bình thường.
Bên cạnh đó, cặn bẩn lâu năm đóng thành mảng cứng bên trong ống cũng làm giảm đáng kể khả năng thoát nước. Đây là nguyên nhân khiến nhiều gia đình gặp tình trạng cống bị tắc thường xuyên dù sinh hoạt không thay đổi.
7. Không vệ sinh và bảo dưỡng cống định kỳ
Cống thoát nước cũng cần được vệ sinh định kỳ giống như các thiết bị khác trong nhà. Tuy nhiên, nhiều người chỉ xử lý khi cống đã tắc nặng.
Việc thiếu bảo dưỡng khiến rác thải và mảng bám có đủ thời gian tích tụ. Khi phát hiện sự cố, việc xử lý thường phức tạp hơn, tốn nhiều chi phí và công sức hơn so với phòng ngừa từ sớm.
8. Ảnh hưởng từ hệ thống cống chung
Ở nhà trọ, chung cư hoặc khu dân cư đông người, cống chung bị tắc có thể gây ảnh hưởng ngược lại từng hộ. Chỉ cần một điểm tắc trong hệ thống chính cũng đủ khiến nước thải dồn ngược và trào lên các nhánh phụ.
Trong trường hợp này, việc tự xử lý tại nhà thường không mang lại hiệu quả lâu dài và cần có giải pháp đồng bộ.
Nhận biết mức độ tắc cống từ nhẹ đến nghiêm trọng
Không phải mọi trường hợp cống bị tắc đều giống nhau. Việc nhận biết đúng mức độ tắc giúp bạn lựa chọn cách thông cống hiệu quả , tránh làm tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn và hạn chế chi phí phát sinh. Dưới đây là các dấu hiệu nhận biết theo từng cấp độ, từ nhẹ đến nặng.
Mức độ 1: Cống thoát nước chậm – tắc nhẹ
Ở giai đoạn đầu, cống vẫn thoát nước nhưng tốc độ chậm hơn bình thường. Khi xả nước, bạn có thể thấy nước rút từ từ, kèm theo tiếng “ọc ọc” nhẹ trong đường ống.
Mùi hôi hầu như chưa xuất hiện hoặc chỉ thoang thoảng. Nguyên nhân thường do rác vụn, tóc hoặc cặn bẩn mới bắt đầu tích tụ. Đây là thời điểm lý tưởng để xử lý sớm bằng các phương pháp đơn giản tại nhà.
Mức độ 2: Nước ứ đọng tạm thời – tắc trung bình
Khi tình trạng nặng hơn, nước thải bắt đầu ứ lại trong vài phút trước khi rút xuống. Mỗi lần xả nước, bồn rửa hoặc sàn nhà tắm có hiện tượng dâng nước rõ rệt.
Mùi hôi xuất hiện thường xuyên hơn, đặc biệt vào buổi tối hoặc khi thời tiết nóng ẩm. Điều này cho thấy đường ống đã bị thu hẹp đáng kể do mảng bám và rác thải tích tụ lâu ngày.
Mức độ 3: Nước không thoát – tắc nặng
Ở mức độ này, nước gần như không thể thoát xuống cống. Chỉ cần sử dụng nước sinh hoạt bình thường cũng khiến nước dâng cao và đứng yên trong thời gian dài.
Mùi hôi nồng nặc bắt đầu lan ra không gian xung quanh. Các phương pháp thông cống thủ công thường không còn hiệu quả, vì vật cản đã bít kín phần lớn tiết diện ống.
Mức độ 4: Trào ngược nước thải – tắc nghiêm trọng
Đây là mức độ nguy hiểm nhất của tình trạng tắc cống. Nước thải có thể trào ngược lên sàn, bồn cầu hoặc miệng cống, kèm theo chất bẩn và mùi hôi rất khó chịu.
Hiện tượng này thường xảy ra ở cống chung cư, nhà trọ hoặc hệ thống cống chung bị tắc. Nếu không xử lý kịp thời, vi khuẩn và khí độc từ cống có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và sinh hoạt hằng ngày.
Dấu hiệu cảnh báo cống sắp tắc nặng cần xử lý ngay
Ngoài các biểu hiện rõ ràng, bạn cũng nên chú ý đến những dấu hiệu cảnh báo sớm như nước thoát thất thường, cống phát ra âm thanh lạ hoặc mùi hôi xuất hiện dù đã vệ sinh thường xuyên.
Khi nhận thấy những dấu hiệu này, việc xử lý sớm sẽ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và tránh được tình trạng tắc nghẽn nghiêm trọng về sau.
Vì sao xử lý sai cách khiến cống tắc nặng hơn?
Nhiều người nghĩ rằng cứ đổ hóa chất mạnh hoặc thông càng nhiều càng tốt. Thực tế, xử lý sai cách lại khiến cống tắc nhanh và nặng hơn vì những lý do sau:
- Đổ hóa chất không đúng loại làm mảng bám không tan hết mà cứng lại, bít chặt đường ống.
- Lạm dụng hóa chất mạnh gây ăn mòn ống, tạo bề mặt gồ ghề khiến rác dễ bám hơn.
- Thông tắc cống sai kỹ thuật vô tình đẩy rác đi sâu vào trong, khiến điểm tắc khó tiếp cận hơn.
- Xử lý khi chưa xác định nguyên nhân dẫn đến dùng sai phương pháp, vừa tốn công vừa không hiệu quả.
- Cố xử lý khi cống đã tắc nặng làm nước thải trào ngược, gây mất vệ sinh và hư hỏng sàn nhà.
Tóm lại, cống không chỉ cần được thông mà cần thông đúng cách. Xử lý sai giống như “chữa bệnh sai thuốc”, không những không khỏi mà còn khiến tình trạng nghiêm trọng hơn.
Cống bị nghẹt phải làm sao? Các cách xử lý đơn giản
Khi cống bị nghẹt, nhiều người thường lúng túng và xử lý theo cảm tính. Thực tế, nếu áp dụng đúng phương pháp ngay từ đầu, bạn hoàn toàn có thể khắc phục nhanh mà không cần gọi thợ. Dưới đây là các cách thông tắc cống nhanh, đơn giản, hiệu quả và an toàn, phù hợp với tình trạng nghẹt nhẹ đến trung bình.
Xác định nhanh tình trạng trước khi xử lý
Trước khi bắt tay vào thông cống, bạn nên quan sát biểu hiện cụ thể. Nếu nước rút chậm, chưa trào ngược và mùi hôi chưa nặng, khả năng cao cống chỉ bị nghẹt nhẹ. Trường hợp này có thể tự xử lý tại nhà.
Ngược lại, nếu nước đứng lâu, dâng cao hoặc bốc mùi nồng, bạn không nên thử quá nhiều cách thủ công liên tiếp vì có thể làm tình trạng nặng hơn.
Thông cống bằng nước nóng – cách đơn giản nhất
Nước nóng có tác dụng làm mềm dầu mỡ và mảng bám bên trong đường ống. Bạn chỉ cần đun nước nóng vừa phải, sau đó đổ từ từ xuống miệng cống.
Cách này đặc biệt hiệu quả với cống bếp bị nghẹt do dầu mỡ. Tuy nhiên, không nên dùng nước quá sôi với ống nhựa mỏng để tránh biến dạng.
Sử dụng baking soda và giấm để làm sạch cống
Đây là phương pháp tự nhiên, an toàn và dễ thực hiện. Trước tiên, đổ baking soda trực tiếp xuống cống, sau đó cho thêm giấm trắng. Hỗn hợp sẽ tạo phản ứng sủi bọt giúp làm bong mảng bám.
Sau khoảng 30 phút, xả lại bằng nước nóng để cuốn trôi chất thải. Cách này phù hợp với cống bị nghẹt nhẹ và có mùi hôi nhẹ.
Dùng pittong cao su tạo áp lực đẩy vật cản
Pittong cao su là dụng cụ quen thuộc nhưng nhiều người sử dụng chưa đúng cách. Khi dùng, bạn cần đặt pittong che kín miệng cống, sau đó nhấn mạnh và dứt khoát nhiều lần liên tiếp.
Áp lực tạo ra sẽ giúp đẩy rác và vật cản ra khỏi điểm nghẽn. Phương pháp này hiệu quả với cống sàn, bồn rửa và bồn cầu bị nghẹt nhẹ.
Thông cống bằng dây lò xo thủ công
Dây lò xo phù hợp để xử lý tóc rụng, rác mềm hoặc dị vật mắc trong đường ống. Bạn luồn dây từ từ vào cống, xoay nhẹ để móc và kéo rác ra ngoài.
Khi thực hiện, cần thao tác cẩn thận để tránh làm trầy xước hoặc bung mối nối ống. Sau khi thông, nên xả nước mạnh để kiểm tra khả năng thoát nước.
Sử dụng bột hoặc dung dịch thông cống đúng cách
Các loại bột thông cống trên thị trường có khả năng phân hủy rác hữu cơ và mảng bám. Khi sử dụng, bạn cần đọc kỹ hướng dẫn, dùng đúng liều lượng và không trộn lẫn nhiều loại hóa chất.
Lạm dụng hóa chất mạnh có thể gây ăn mòn đường ống và khiến cống dễ nghẹt lại sau thời gian ngắn.
Khi nào cần gọi dịch vụ thông cống chuyên nghiệp?
Không phải mọi trường hợp cống bị nghẹt đều có thể tự xử lý tại nhà. Khi gặp các dấu hiệu dưới đây, việc gọi dịch vụ thông cống chuyên nghiệp là cần thiết để tránh rủi ro và phát sinh chi phí lớn hơn.
- Nước thải trào ngược lên sàn hoặc bồn cầu, gây mất vệ sinh và ảnh hưởng sinh hoạt.
- Cống bốc mùi hôi nồng kéo dài, dù đã vệ sinh và thông nhiều lần.
- Nước không thoát hoặc thoát rất chậm trong thời gian dài, đặc biệt khi sử dụng cùng lúc nhiều thiết bị.
- Đã áp dụng nhiều cách thủ công nhưng không hiệu quả, cho thấy điểm tắc nằm sâu trong đường ống.
- Nghi ngờ tắc cống chung hoặc hệ thống thoát nước chính, thường gặp ở chung cư, nhà trọ, khu dân cư đông người.
- Đường ống cũ, xuống cấp hoặc thiết kế phức tạp, cần máy móc chuyên dụng để xử lý an toàn.
Dịch vụ thông cống chuyên nghiệp sử dụng thiết bị hiện đại, xác định chính xác vị trí tắc và xử lý triệt để mà không cần đục phá. Điều này giúp cống thông thoáng lâu dài và hạn chế tái nghẹt.
Lời khuyên giúp xử lý cống nghẹt hiệu quả và bền lâu
Sau khi xử lý xong, bạn nên duy trì thói quen sử dụng cống đúng cách. Không đổ dầu mỡ, thức ăn thừa hoặc rác khó phân hủy xuống cống. Đồng thời, vệ sinh và thông cống định kỳ sẽ giúp hạn chế nghẹt tái diễn.
Cống bị tắc phải làm sao không còn là bài toán khó nếu bạn hiểu đúng nguyên nhân và chọn đúng giải pháp. Với tắc nhẹ, xử lý tại nhà là đủ. Với tắc nặng, hãy mạnh dạn tìm đến dịch vụ chuyên nghiệp để tránh rủi ro và chi phí phát sinh về sau.
Trần Văn Phương